ABD'nin Pepfar Kararı ve Güney Afrika İlişkileri Geriliyor

23 Haziran 2026OKUTAÇ

ABD Dışişleri Bakanlığı, kararını Güney Afrika'nın Afrikaner azınlığını korumadığı iddiasına bağladı. Güney Afrika hükümeti bu suçlamayı tekrar reddetti.

Güney Afrika Sağlık Bakanlığı, bu karardan haberdar edilmediğini, ancak uzun süredir kendi kendine yeterlilik planı üzerinde çalıştığını açıkladı. Planın ayrıntıları paylaşılmadı.

ABD, 2025'e kadar Pepfar aracılığıyla yılda yaklaşık 400 milyon dolar destek sağlıyordu. Destek, Güney Afrika'nın HIV programlarının finansmanında önemli bir paya sahipti.

Pepfar, ülkenin HIV harcamalarının yaklaşık beşte birini karşılıyordu ve geçen ekimde 'köprü planı' ile geçici bir erteleme yapıldı. ABD yetkilileri desteği azaltma amacının kendine yeterliliği teşvik etmek olduğunu belirtti.

Güney Afrika Sağlık Bakanlığı ise yaşam kurtarıcı antiretroviral ilaçların ayrı finansmanla sağlandığını ve çoğunluğunun hükümet bütçesinden finanse edildiğini vurguladı. Bu, yardımdaki kesintilerin doğrudan ilaç tedariğine etkisini sınırlıyor.

Trump, göreve geldikten sonra bazı Güney Afrika politikalarının eşit fırsatları yıkıp 'ırksal ayrımcılığa uğrayan arazi sahiplerine' yönelik şiddeti teşvik ettiğini iddia eden bir kararname imzaladı. Pretoria, Kara Ekonomik Güçlendirme (BEE) politikalarının apartheid kaynaklı eşitsizliği düzeltmek için gerekli olduğunu savunuyor.

Trump yönetimi 'beyaz soykırım' iddialarıyla Afrikanerler için bir mülteci programı başlattı; bu gruplar ABD'ye kabul edilen az sayıdaki mülteciler arasında yer alıyor. İki ülke arasındaki normalleşme çabaları başarısız oldu; Trump ile Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa arasındaki Beyaz Saray görüşmesi gerilimi gözler önüne serdi.