BM'de ABD-İran görüşmesi: Trump'tan imha tehdidi

ABD ve İranlı yetkililer, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’ta düzenlenen toplantılar kapsamında görüştü. Katar’ın arabuluculuk yaptığı temaslar, hazirandaki ateşkesin bozulmasından bu yana iki taraf arasındaki ilk doğrudan görüşme oldu.

Görüşmelerde İran Dışişleri Bakanı ile ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff yer aldı. Witkoff, arabulucular üzerinden yürütülen görüşmelerin yapıcı ve umut verici olmasını dilediklerini söyledi ancak taraflar arasında bir ilerleme açıklanmadı.

İran, görüşmelerde ABD’nin “saldırı eylemlerine” son vermesini ve tüm cephelerde savaşın bitirilmesini talep etti. Tahran yönetimi, ABD ve İsrail’in saldırıları sona ermeden anlaşma yapılmayacağını vurguluyor.

ABD ve İsrail, 28 Şubat’ta İran’a hava saldırıları düzenlemişti. İran ise İsrail’in yanı sıra Körfez’deki ABD üslerini ve Washington’ın Arap müttefiklerini hedef almış, Hürmüz Boğazı’ndaki geçişleri engellemişti.

Savaş öncesinde dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yaklaşık yüzde 20’si Hürmüz Boğazı’ndan geçiyordu. Boğazın kapanması enerji fiyatlarında sert dalgalanmalara yol açarken Trump üzerindeki ateşkes baskısını artırdı.

Trump, BM Genel Kurulu’ndaki konuşmasının önemli bölümünü İran’a yönelik savaşı savunmaya ayırdı. ABD Başkanı, askeri operasyonların Tahran’ın nükleer silah edinmesini engellediğini savunarak İran’ı “yok etme” tehdidinde bulundu.

Trump yönetimi, İran’la ticaretini sürdüren ülkelere yaptırım uygulama tehdidini de gündemde tutuyor. Buna karşın İran’ın tutumunu değiştirdiğine dair bir işaret bulunmuyor; Tahran, ABD ve İsrail’in savaşı sona erdirmesini istiyor.

İran’la bağlantılı grupların çatışmaya dahil olması bölgesel gerilimi büyütüyor. İsrail’in Lübnan’daki Hizbullah’a yönelik saldırıları sürerken Yemen’deki Husilerin Suudi Arabistan açıklarındaki petrol taşımacılığını hedef alan eylemleri de tırmanışı hızlandırdı.