Xi ve Trump arasında sıcak mesajlar, sert rekabet

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD’nin Çin’in süper güç olarak yükselişini sınırlamaya çalıştığı görüşünde. Pekin, özellikle ticaret, teknoloji ve Tayvan konusunda Washington’ın önünü kesmemesini istiyor.

ABD ile Çin arasındaki ticaret ateşkesi birkaç ay uzatılarak kasımdan ocağa taşındı. Ancak bu karar, taraflar arasındaki temel anlaşmazlıkları çözmek yerine yeni müzakerelere erteledi.

Gümrük tarifeleri, Çin’in nadir toprak elementleri üzerindeki hâkimiyeti ve gelişmiş ABD çiplerine erişim, görüşmelerin ana başlıklarını oluşturuyor. Bu alanlarda gerilim sürerken iki ülke arasındaki ekonomik rekabet de devam ediyor.

Çin ekonomisi, ihracatın rekor seviyelere ulaşmasına rağmen iç talepteki zayıflıkla karşı karşıya. Yüksek genç işsizliği ve gerileyen konut fiyatları, tüketicilerin harcamalarını sınırlıyor; ihracat ise büyümeyi destekleyen başlıca unsurlardan biri olmayı sürdürüyor.

Şi yönetimi, ABD’nin uygulayabileceği yüksek tarifelerin Çin ihracatına zarar vermesinden kaçınmak istiyor. ABD Başkanı Donald Trump ise Tayvan’a desteğin sürdürülmesi yönündeki baskılara rağmen Şi’nin açıklamalarına kamuoyuna açık bir yanıt vermedi.

Yapay zekâ konusunda Şi, teknolojinin her zaman insan kontrolünde olması gerektiğini vurguladı. Ancak iki lider, güvenlik riskleri ve yapay zekâ geliştirmelerinin yavaşlatılması çağrıları üzerine somut bir karar açıklamadı.

Çin’in panda diplomasisi de görüşmelerin sembolik unsurlarından biri oldu. Ping Ping ve Fu Shuang’ın Atlanta’ya gönderilmesi, Çin’de Şi’nin Trump’la eşit düzeyde bir lider olarak sunulmasına katkı sağladı.

Sıcak mesajlar, görkemli karşılama ve panda diplomasisi ilişkilerdeki tansiyonu kısa süreliğine yumuşatabilir. Ancak ABD ile Çin arasındaki süper güç rekabeti, ticaret, teknoloji ve Tayvan başlıklarında bütün sertliğiyle sürüyor.